Patent Nasıl Alınır?

Daha önce Patent Almak Nedir? adlı bir yazı yazmıştım. O yazıda patentin ne olduğundan nelere patent alınabileceğinden bahsettim. Bu yazı da o yazıda bahsettiğim devam yazısıdır. Bu yazıda patent nasıl alınır, hangi belgelere ihtiyaç duyulur konusuna değineceğim.

Bu konuda ihtiyacınız olan her türlü bilgiye tüm ayrıntısı ile Türk Patent Enstitüsünün hazırladığı, Patent Başvuru Klavuzundan ulaşabilrisiniz. Ben de o klavuzu elimden geldiğince basitleştirmeye ve kendi tecrüberelerimle beraber size ulaştırmaya çalışacağım.

Patent Başvuru Belgeleri

Öncelikle patent almak istediğiniz buluşu anlatmalısınız ve bu anlatımı patent enstitüsünün istediği şekilde yapmalısınız. Patent enstitüsü sizden aşağıda maddelediğim dosyaları hazırlamanızı istiyor:

• Tarifname: Adından da anlaşılacağı gibi buluş tarifname sayfalarında anlatılacak. Önce tekniğin bilenen durumu, yani sizin buluşunuzdan önce nasıl yapıldığı anlatılacak. Sonra sizin buluşunuz anlatılacak ve buluşunuzun getirdiği faydalara değinilecek.
• İstemler: Bu belgede buluşun patentlenmek istenen özellikleri maddelenmiş halde bulunacak. Patent aldığınız zaman, istemler belgesinde maddelenmiş özellikler korunmuş olacak.

  Bu nedenle istemler kısmını yazarken çok dikkatli olmalısınız. Geniş cümleler kurup, buluşunuzun bu cümleler dışına çıkartılamamasını sağlamalısınız. Ayrıca istemler belgesinde maddelenen özellikler tarifname içerisinde anlatılmış olmalıdır.

  Bir de istemler belgesinin olmazsa olmazı olan kalıp cümleleri vardır:
  İlk madde: "Buluş ... olup özelliği; ...dır." şeklinde olacak.
  Alt maddeler de bu üst maddeye bağlı olup; "İstem 1'de bahsedilen ..., ... olup; özelliği ...dır." şeklinde olacak.

• Resimler: Buluşunuzu anlatırken resimlere ihtiyaç duyabilirsiniz. Bu resimler kesinlikle başka bir belge içerinde bulunmayacak. Resimler belgesinde toplu halde bulunacaklar.

  Ayrıca resimler üzerinde herhangi bir yazı veya ok işareti bulunmayacak. İsmi verilmek istenen gerekli parçalar numaralandırılacak, ve tarifname içerisinde resimlerin açıklaması diye bir bölüm açılıp orada anlatılacak.

• Özet: Bu belgede buluşunuz mümkün olduğunca bir paragrafı geçmeyecek biçimde anlatılacak.
• Patent Başvuru Formu: Bu belge patent enstitüsünün sitesinden indirilecek ve gerekli boşluklar doldurulacak.

  Bu form çok basit bir formdur. Fakat tek bir yeri var ki kafanızı karıştırabilir, o da
  Rüçhan Hakkı:

  TPE'ye yapılan başvurular ulusal başvurudur. Ama siz buluşunuzu başka bir ülkede de koruma altına almak isteyebilirsiniz. Bu durumda o ülkeyi rüçhan hakkı yani öncelik hakkı bölümünde belirtirseniz, sizin TPE'ye olan başvuru tarihinizle beraber o ülkede de bir koruma başlar. Tabi bu korumanın süresi bitene kadar orada da bir başvuru yapıp işlemleri başlatmanız gerekmektedir.

• Makbuz: 25 TL (25.06.2009 tarihinde) olan başvuru ücreti patent enstitüsünün banka hesabına yatırılacak. Hesap bilgileri TPE'nin sitesinde mevcut.

Bu belgelerin hepsi bir zarf içerisinde patent enstitüsüne ulaştırılacak, ve enstitünün cevabı beklenmeye geçilecek.

Patent ensititüsü, önce tarifname takımını (yukarıda bahsedilen belgelerin hepsinin genel adı) şekli açıdan inceleyecek. Klavuzda anlatılan özellikleri içeriyor mu, anlatım düzgün mü, yanlış yazılan cümleler var mı; bunların hepsi incelenecek.

Eğer bir sorun varsa; yanlışlık olan belge; yanlışlığın olduğu yerler altı çizilmiş, hatta bazen nasıl düzeltileceği bile yazılmış halde size bir posta gönderilecek ve düzeltmeniz istenecek.

Eğer hatanız yoksa veya hataları düzelttiyseniz, şekli eksiklik giderildiğine dair bir belge gönderilecek ve başvurunuz araştırma aşamasına geçecek.

Tarifname takımını hazırlarken TPE'nin belirlediği kurallara uymalısınız. Başlıklar, yazı tipi, marjlar, gibi olan bu kuralların tamamını Patent Başvuru Klavuzunda bulabilirsiniz. Ayrıca klavuzun içerisinde bulunan örnek patent başvurusunu inceleyebilirsiniz.

Araştıma Aşaması

Başvurunuzun şekli eksikliği olmadığı zaman geçeceği aşama, araştırma aşamasıdır. Araştırma aşamasında buluş için daha önceden patent alınıp alınmadığı araştırılır. Yani buluşunuz gerçekten yeni mi, değil mi diye bakılır.

Eğer buluşunuz bu aşamaya geldiyse sizden Araştırma Talep Formu istenir. Bu belgeyi de patent enstitüsünün sitesinden indirebilirsiniz.

Bu formda doldurulması gereken en önemli kısım, buluşunuzu araştırmak için hangi kurumu seçtiğiniz kısımdır. Belgede gözüken kurumlardan istediğinizi seçeceksiniz. Tabi farklı kurumların farklı araştırma ücretleri var. TPE'nin araştırma ücreti fiyatı 470 TL (25.06.2009 tarihinde). Tüm ücretler listesine de TPE'nin sitesinden ulaşabilirsiniz. Araştırma ücretini ister daha sonra isterseniz de Araştırma Talep Formu ile birlikte teslim edebilirsiniz.

TÜBİTAK Patent Teşviği

Başvuru aşamasından sonra, Araştırma Talep Formunu işleme sokmadan önce TÜBİTAK patent teşviğine başvurabilirsiniz. Teşviğe başvurmak için TÜBİTAK'ın sitesinden indireceğiniz belgelerden uygun olanını doldurup TÜBİTAK'a yollamanız yeterlidir.

Eğer TÜBİTAK size teşvik verirse -ki inanıyorum vereceklerdir çünkü gerçekten teşvik anlamında çok yardımcı oluyorlar- Araştırma Talep Formunu, TPE'nin sitesindeki teşvikli forumlardan seçerek dolduracaksınız.

TÜBİTAK'ın patent teşviği 3,000 TL'dir (25.06.2009 tarihinde). Ayrıca bu para sizin elinize geçmeyecek. Siz patent için gerekli olan formları: teşvikli formlardan seçeceksiniz ve formun gerektirdiği ücret TÜBİTAK tarafından karşılanacak.

İnceleme Aşaması

İnceleme aşamasında buluşunuz patent verilebilirlik açısından incelenecektir. Yalnız buluşunuz incelemeye girmeden de patentlenebilir. Fakat önce şundan bahsedeyim:

Araştıma aşaması farklı şekillerde sonlanabilir.

• Buluşunuza daha önce rastlanmamıştır.
• Buluşunuz zaten patentlenmiştir.
• Buluşunuz daha önce patentlenmiştir ama Türkiye'de patentlenmemiştir.

  Biliyorsunuz, Türk Patent Enstitüsüne yaptığınız başvurular ulusaldır. Bu nedenle buluşunuzun başka bir ülkede patentinin alınması (tabi Türkiye'de öncelik/rüçhan hakkının alınmamış olması durumunda) durumunda hala daha patent alabilme hakkınız bulunur. Yalnız incelemeli patent yani 20 yıllık koruma hakkınız kaybolur, fakat incelemesiz patent yani 7 yıllık koruma alabilirsiniz.

Araştırma aşamasından sonra sizden sistem tercihi yapmanız istenir. TPE'nin sitesinden indireceğiniz Sistem Tercihi ve İnceleme Talep Formu ile inceleme aşamasını başlatabilirsiniz.

Bu formda öncelikle incelemeli veya incelemesiz patent sistemlerinden birini tercih etmeniz gerekiyor.

• İncelemeli Patent Sistemi: Buluşunuz patent verilebilirlik (yenilik, tekniğin bilinen durumu, sanayide uygulanabilirlik) açısından üç defa incelenir. Bu patent sisteminde 20 yıllık koruma süresi vardır.

  Ayrıca incelemesiz patent sistemini, daha sonra incelemelerini yaptırarak, incelemeli sisteme çevirebilirsiniz.

• İncelemesiz Patent Sistemi: Buluşunuz araştırma aşamasını geçtikten sonra kısa bir süre içinde yayınlama aşamasına geçer. Buluşunuz incelenmediği için patentiniz daha kısa bir süre içince çıkacağı gibi, patent koruma sürenizde kısa olur. 7 yıllık bir koruma sağlar.

Buluşun Yayınlanma Aşaması

Burada TPE'nin Başvuru Klavuzundan aldığım bir paragrafı doğrudan yazayım:

Başvuru, başvuru tarihi veya rüçhan hakkı talep edilmişse rüçhan tarihinden itibaren on sekiz aylık sürenin dolması ile Enstitü tarafından Resmi Patent Bülteninde yayımlanır.
(Bülten, her ayın 21’inde aylık olarak yayınlanmaktadır.)

Yayınlanma süreci bittiğinde buluşunuzu patentlediğinize dair gerekli belgeye sahip olacaksınız ve buluşunuz koruma altına alınmış olacak.

Ayrıca buluşunuzun koruma süresinin başlangııcı, başvuru tarihinizdir. İşlemler uzun sürebilir fakat buluşunuz başvuru tarihinden itibaren koruma altında olacak.